Düşünce Denizi

Dedebalalık ve Sersem Ali Baba

Daha önce “Dedebabalık” makamının oluşumunun Sersem Ali Baba zamanında gerçekleştirildiğini yazmıştık. Şimdi Sersem Ali Baba hakkında biraz bilgi ve nefeslerinden bir örnek verelim.

16. yüzyılda yaşamıştır. Hacı Bektaş Veli dergahına Balım Sultan’dan sonra Postnişin olmuştur. Kendisi “Paşa” olarak ve “vezir” olarak görev yapmış biridir. Bu görevleri nedeniyle merkezi örgütlenme konusunda bilgilidir. Bektaşiğe de Dedebalalık makamını kurarak hizmette bulunur. İlk dedebaba kendisidir. 1520 yılında posta oturmuştur.

Sarayla yakın ilişkileri vardır. Ancak bu ilişkiler her zaman sanıldığı gibi Bektaşiler ve Saray arasında yakınlık kurmakta kullanılmaz. Örneğin Sersem Ali Baba’nın durumunda önce aleykine işler. Kanuni Sultan Süleyman, ilk eşi Mahıdevran Sultanı, Hürrem Sultan’ın entrikalarıyla, eski saraya sürer. Bu dönemde, Sersem Ali Baba da Mahıdevran’ın ağabeyi olması nedeniyle, Hacı Bektaş Veli dergahından uzaklaştırılır. Bunun üzerine Sersem Ali Baba Kalkandelen’e gider. Harabati dergahında oturur.

Bu sıralarda Anadolu’da Celali isyanları ve özellikle Kalender isyanı gelişmiştir. Kanuni, Anadolu’da bozulan düzeni doğrultmak üzere, İbrahim paşayı görevlendirir. Aynı zamanda işleri yatıştırmak için, Sersem Ali Baba’nın Hacı Bektaş Dergahına dönmesini bir ferman ile bildirir. Sersem Ali Baba, önce hacca gider. Medine ve Kerbela yoluyla Hacı Bektaş’ta Pir evine gelir ve posta oturur. Bu ikinci kez posta oturmasıdır ve 1551 yılında gerçekleşir. 19 yıl hizmet verir. 1569 yılında göçer. Bugün müze olarak kullanılan Hacı Bektaş Dergahının Kırklar Meydanı kısmına girişte sol tarafta gömülmüştür. Mezar taşındaki kitabede şunlar yazılıdır:

Ehl-i diller zümresinde olmaz illa ehl-i dil
Hicreti Sersem ali Baba akuptur rud-i Nil

(Sersem Ali Baba’nın ömür süresinin Nil nehrinin bereketli suları gibi olduğunu anlamayan, asla ehli dil ve aşık olamaz)

Bektaşilerin hizmet verdikleri yerlerde kendilerine yerel halkın bir hürmet göstergesi olarak “makamları” bulunur. Bunlar da bir tür mezar gibi ziyaret edilirler. Ancak, gerçekten gömülü oldukları yer anlamını taşımaz. İşte bu şekilde , Sersem Ali Baba’nın makamlarından biri de Kalkandelen‘dedir.

Nefeslerinden bir örnek:

Arzulayıp geldim devr-i alemden
Ey gürüh-u naci size aşk olsun
Nasihatı böyle aldım dedemden
Ey güruh-u naci size aşk olsun

Sizlerdedir güzel şahın yolları
Medh-i Hayder okur daim dilleri
Seherde açılur gonca gülleri
Ey güruh-u naci size aşk olsun

Kimse bilmez kimdir bizim ulumuz
Anlayamaz Yezid kısmı dilimiz
Muhammed Ali’ye çıkar yolumuz
Ey guruh-u naci size aşk olsun

Talip olup ikrar veren kişimiz
Hayra tebdil olur her bir işimiz
Melek nişanıdır her gidişimiz
Ey guruh-u naci size aşk olsun

Varam haber soram garib bülbüle
Kokusunu söyler her dem bu güle
Sersem’im niyazı hemen bu yola
Ey güruh-u naci size aşk olsun

Reklamlar

26 Kasım 2006 - Posted by | Bektaşilik ve Alevilik, Nefesler

Henüz yorum yapılmamış.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: